![\"\"](\"http:\/\/ttkb.eba.gov.tr\/dijitalcag\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/08\/\u015eekil-5.6.1-1-e1597070975999.png#fixme\")
<\/p>\n<\/p>\n
\u015eekil 5.6.1 KA\u00c7D G\u00f6rseli: E\u011fitiminizin zirvesi, 2015<\/i><\/span><\/span><\/p>\n\n Uzun y\u0131llard\u0131r \u00e7evrim i\u00e7i \u00f6\u011frenmenin s\u0131k\u0131 bir savunucusu olmama ra\u011fmen ilgin\u00e7tir ki KA\u00c7D\u2019leri kuvvetli bir \u015fekilde ele\u015ftirdi\u011fim gerek\u00e7esiyle s\u0131kl\u0131kla `muhalif\u2019 olarak nitelendiriliyorum. Asl\u0131nda, KA\u00c7D\u2019lerin \u00f6nemli bir geli\u015fme oldu\u011funa ve belli ko\u015fullar alt\u0131nda e\u011fitime inan\u0131lmaz de\u011fer kazand\u0131rabilece\u011fine inan\u0131yorum.<\/span><\/p>\n Fakat, her zaman oldu\u011fu gibi \u015fartlar \u00e7ok \u00f6nemli... Tek bir e\u011fitim piyasas\u0131ndan ve tek bir e\u011fitim ihtiyac\u0131ndan bahsetmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Liseyi yeni bitirmi\u015f on sekiz ya\u015f\u0131nda bir \u00f6\u011frencinin e\u011fitim ihtiyac\u0131 ve e\u011fitim almay\u0131 tercih etti\u011fi ko\u015fullar ile ,aile kurmu\u015f ve y\u00f6netim e\u011fitimine gereksinim duyan 35 ya\u015f\u0131ndaki bir m\u00fchendisinkinden \u00e7ok farkl\u0131 olacakt\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde, ba\u015flang\u0131\u00e7 a\u015famas\u0131ndaki Alzheimer hastas\u0131 e\u015fine bakmak zorunda kal\u0131p deste\u011fe ihtiyac\u0131 olan 65 ya\u015f\u0131ndaki bir ki\u015fi ile, lise mezunu gencin veya m\u00fchendisin durumu da \u00e7ok farkl\u0131d\u0131r. E\u011fitim program\u0131 tasar\u0131m\u0131nda her durum, kendi ba\u011flam\u0131nda de\u011ferlendirilmelidir. Bir sihirli de\u011fnekle b\u00fct\u00fcn bu farkl\u0131 durumlar\u0131n \u00fcstesinden gelecek tek bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulunmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/span><\/p>\n \u0130kinci olarak t\u00fcm e\u011fitim t\u00fcrlerinde oldu\u011fu gibi KA\u00c7D\u2019lerin de nas\u0131l tasarland\u0131\u011f\u0131 son derece \u00f6nemlidir. E\u011fer olmayan \u015fekilde tasarlanm\u0131\u015flarsa, yani belirli bir \u00f6\u011frenci profilinin belirli bir ba\u011flamda ihtiya\u00e7 duydu\u011fu bilgi ve becerileri geli\u015ftirecek \u015fekilde tasarlanmam\u0131\u015flarsa, \u00f6\u011frenci i\u00e7in \u00e7ok fazla bir de\u011fer ifade etmeyecektir. Bununla birlikte uygun \u015fekilde tasarlanan bir KA\u00c7D, \u00f6\u011frencilerin ihtiya\u00e7lar\u0131na y\u00fcksek d\u00fczeyde cevap verebilecektir.<\/span><\/p>\n\n gKA\u00c7D\u2019ler, en fazla bir\u00e7ok \u00fcniversitenin lisans d\u00fczeyinde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan kalabal\u0131k y\u00fcz y\u00fcze s\u0131n\u0131flar i\u00e7in tehlike olu\u015fturmaktad\u0131r. KA\u00c7D\u2019ler, amfilerde ders anlat\u0131m\u0131 \u015feklinde verilen derslerin yerine ge\u00e7ecek en etkili bi\u00e7imdir. Daha etkile\u015fimli ve kal\u0131c\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in \u00f6\u011frenciler ders materyallerine tekrar tekrar eri\u015febilmektedirler. Hatta KA\u00c7D e\u011fitmenleri, kendi KA\u00c7D\u2019lerinin bu t\u00fcr derslerden daha etkili oldu\u011funu iddia etmektedirler. Nitekim, bunun i\u00e7in ciddi bir gayret sarf etmektedirler.<\/span><\/p>\n Belki de neden h\u00e2la kamp\u00fcslerde bu \u015fekilde \u00f6\u011fretim yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 sorgulamal\u0131y\u0131z. \u0130\u00e7erik art\u0131k KA\u00c7D'ler de d\u00e2hil olmak \u00fczere internette herhangi bir yerde \u00fccretsiz olarak sunulmaktad\u0131r. \u0130htiya\u00e7 duyulan \u015fey, ihtiyac\u0131n\u0131z olan bilginin nas\u0131l tan\u0131mlanaca\u011f\u0131, nas\u0131l de\u011ferlendirilece\u011fi ve nas\u0131l uygulanaca\u011f\u0131 olan bilgi y\u00f6netimidir. cKA\u00c7D'ler bunu yapmaz. Onlar bilgileri \u00f6nceden se\u00e7ip paketlerler. gKA\u00c7D\u2019lerle ilgili en b\u00fcy\u00fck kayg\u0131m, bug\u00fcnk\u00fc tasar\u0131m \u015fekliyle, dijital d\u00fcnyan\u0131n ihtiya\u00e7 duydu\u011fu \u00fcst d\u00fczey entelekt\u00fcel becerileri geli\u015ftirmedeki s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r. 21. y\u00fczy\u0131l becerilerinin geli\u015ftirilmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan olabilecek en k\u00f6t\u00fc tasar\u0131m modelini y\u00fcz y\u00fcze kamp\u00fcs \u00f6\u011fretiminden \u00f6d\u00fcn\u00e7 alan gKA\u00c7D\u2019ler, ne yaz\u0131k ki bu modeli \u00e7evrim i\u00e7i platformda uygulamaya devam etmektedirler. Kullan\u0131lan i\u00e7erik en \u00fcst d\u00fczeyde olsa bile ders anlat\u0131mlar\u0131n\u0131n elit \u00fcniversiteler taraf\u0131ndan verilmesi \u00fcst d\u00fczey entelekt\u00fcel becerilerin geli\u015ftirilmesi i\u00e7in tek ba\u015f\u0131na yeterli de\u011fildir. Dahas\u0131, \u00f6l\u00e7me ve de\u011ferlendirme anlam\u0131nda KA\u00c7D\u2019lerde ba\u015far\u0131l\u0131 olan \u00f6\u011frencilerin say\u0131s\u0131 g\u00f6receli olarak azd\u0131r ve de\u011ferlendirmeye tabi tutulan \u00f6\u011frenciler yaln\u0131zca kavrama, s\u0131n\u0131rl\u0131 olarak da bilginin uygulanmas\u0131 \u00fczerine \u00f6l\u00e7\u00fclmektedir.<\/span><\/p>\n Kamp\u00fcslerde kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z problem temelli \u00f6\u011frenme veya sorgulama temelli \u00f6\u011frenme gibi pedagojik yakla\u015f\u0131mlarla,dijital \u00e7a\u011f\u0131n gerektirdi\u011fi becerilerin geli\u015ftirilmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok daha iyi a\u015famalar kaydettik ve kaydetmeye devam ediyoruz. Bununla birlikte derslerde verilen bu alternatif y\u00f6ntemler o kadar kolay \u00f6l\u00e7eklenemez. Derinlemesine anlaman\u0131n ve \u00f6\u011frencinin d\u00fcnyay\u0131 ba\u015fka bir g\u00f6zle g\u00f6rmesini sa\u011flayan d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcc\u00fc \u00f6\u011frenmenin geli\u015ftirilmesi ve kan\u0131ta dayal\u0131 ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnme, karma\u015f\u0131k alternatiflerin de\u011ferlendirilmesi ve \u00fcst d\u00fczey karar verme becerilerinin geli\u015ftirilmesi i\u00e7in bir uzman ile bir acemi aras\u0131ndaki etkile\u015fim ,\u00f6nemini korumaya devam etmektedir. Bug\u00fcne kadar bilgisayar teknolojileri bu t\u00fcr bir \u00f6\u011frenmenin geli\u015ftirilmesinde olduk\u00e7a yetersiz kalm\u0131\u015ft\u0131r. Bu nedenledir ki kredili y\u00fcz y\u00fcze ve \u00e7evrim i\u00e7i dersler h\u00e2len daha nispeten daha d\u00fc\u015f\u00fck bir e\u011fitmen:\u00f6\u011frenci oran\u0131n\u0131 hedefler ve bu nedenledir ki e\u011fitmen ile \u00f6\u011frenciler aras\u0131ndaki etkile\u015fime \u00e7ok daha fazla \u00f6nem vermemiz gerekir.<\/span><\/p>\n Bununla birlikte gKA\u00c7D\u2019ler daha yayg\u0131n bir e\u011fitim olana\u011f\u0131 sa\u011flayan s\u00fcrekli e\u011fitimin bir t\u00fcr\u00fc olarak ya da a\u00e7\u0131k ders malzemesi kayna\u011f\u0131 olarak \u00e7ok de\u011ferlidir ve kamp\u00fcs tabanl\u0131 e\u011fitim i\u00e7in \u00f6nemli bir tamamlay\u0131c\u0131 olabilirler. gKA\u00c7D\u2019ler ne geleneksel e\u011fitimin ne de mevcut \u00e7evrim i\u00e7i programlar\u0131n bir ikamesi de\u011fildir. Onlar kamp\u00fcs temelli e\u011fitime de\u011ferli bir destek olabilirler. Geleneksel e\u011fitimin veya \u00e7evrim i\u00e7i kredi programlar\u0131n\u0131n mevcut tasar\u0131m\u0131n\u0131n yerini almazlar. S\u00fcrekli bir e\u011fitim \u015fekli olarak d\u00fc\u015f\u00fck tamamlanma oranlar\u0131 ve kredi eksikli\u011fi b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131mamaktad\u0131r. E\u011fer KA\u00c7D\u2019ler \u00f6rg\u00fcn e\u011fitimin hatta y\u00fcz y\u00fcze s\u0131n\u0131f derslerinin, bir ikamesi veya vekili olarak g\u00f6r\u00fclecekse, hem bitirme oranlar\u0131n\u0131n hem de nitelikli \u00f6l\u00e7me ve de\u011ferlendirmenin hayati \u00f6nemi vard\u0131r.<\/span><\/p>\n\n As\u0131l tehlike, KA\u00c7D'lerin pahal\u0131 bir kamu y\u00fcksek\u00f6\u011fretim sistemini zay\u0131flatmak i\u00e7in <\/span>kullan\u0131labilece\u011fidir<\/span><\/span>. Se\u00e7kin \u00fcniversiteler KA\u00c7D'leri \u00fccretsiz olarak sunabiliyorsa, neden d\u00fc\u015f\u00fck kaliteli ve y\u00fcksek maliyetli devlet \u00fcniversitelerine ihtiyac\u0131m\u0131z var? Risk, az say\u0131da <\/span>kamp\u00fcs temelli<\/span><\/span> se\u00e7kin \u00fcniversitenin sundu\u011fu ve \u00f6nemli getiri sa\u011flayacak bilgi ve becerilerle donanan kitleler ile asgari ve d\u00fc\u015f\u00fck maliyetli \u00f6\u011frenen deste\u011fi sa\u011flayan devlet \u00fcniversiteleri ve gKA\u00c7D taraf\u0131ndan verilen derslerden beslenerek bilgi ve becerilerini geli\u015ftiren kitleler aras\u0131nda b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f iki kademeli bir sistem aras\u0131ndaki keskin \u00e7izgidir. Gelecek y\u0131llarda ihtiya\u00e7 duyulacak \u00fcst d\u00fczey becerilere sahip yeterince mezun veremeyece\u011fi i\u00e7in bu hem sosyal hem de ekonomik bir facia olacakt\u0131r. Tabii ki otomasyonun, \u00fccretli i\u015flerin belli bir elit gruba \u00f6zel i\u015fler hari\u00e7, t\u00fcm\u00fcn\u00fc ortadan kald\u0131raca\u011f\u0131na inanm\u0131yorsan\u0131z (bir nevi A\u00e7l\u0131k Oyunlar\u0131 filminde oldu\u011fu gibi).<\/span><\/span><\/p>\n Kredili \u00e7evrim i\u00e7i programlarda ders i\u00e7eri\u011fi, be\u015f y\u0131ll\u0131k s\u00fcre i\u00e7in toplam maliyetin %15\u2019inden az\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k gelmektedir. Y\u00fcksek nitelikli \u00f6\u011frenme \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131 ve y\u00fcksek bitirme oranlar\u0131 i\u00e7in gereken as\u0131l masraf, \u00f6\u011frenci deste\u011fi sa\u011flanmas\u0131yla ilgilidir. Bu da esas \u00f6nemli olan\u0131n \u00f6\u011frenme oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Politikac\u0131lar ve medyan\u0131n pohpohlad\u0131\u011f\u0131 t\u00fcrdeki KA\u00c7D\u2019ler, bunu yapamamaktad\u0131r. Genel olarak a\u00e7\u0131k e\u011fitim hareketinin, \u00f6zelde ise KA\u00c7D\u2019lerin, gerek ABD\u2019de gerekse di\u011fer \u00fclkelerde ideolojik ve ticari nedenlerle kamu e\u011fitim sistemini bilerek ve isteyerek baltalamak isteyen ki\u015filer taraf\u0131ndan ara\u00e7 olarak kullan\u0131lmas\u0131na izin vermemeliyiz. A\u00e7\u0131k i\u00e7erik, AEK ve KA\u00c7D\u2019ler, herkesin otomatik olarak \u00fcst d\u00fczey niteliklere eri\u015fmesini sa\u011flayacak sistemler de\u011fildir. \u00d6n\u00fcnde sonunda n\u00fcfusun b\u00fcy\u00fck bir\u00e7o\u011funlu\u011fu i\u00e7in y\u00fcksek\u00f6\u011fretime eri\u015fim i\u00e7in en iyi f\u0131rsat, kamu kaynaklar\u0131ndan finanse edilen bir y\u00fcksek\u00f6\u011fretim sisteminin varl\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n\n bKA\u00c7D'ler fazlaca potansiyele sahiptir \u00e7\u00fcnk\u00fc hayat boyu \u00f6\u011frenme gittik\u00e7e daha \u00f6nemli h\u00e2le gelecektir; ayr\u0131ca, d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131ndan iyi e\u011fitimli ve bilgili insanlar\u0131n ortak sorunlar veya ilgi alanlar\u0131 konusunda di\u011fer kararl\u0131 ve hevesli \u00f6\u011frencilerle birlikte \u00e7al\u0131\u015fmak \u00fczere bir araya getirilmesinin g\u00fcc\u00fc, sadece e\u011fitimde de\u011fil genel olarak d\u00fcnyada da devrim yaratabilir.<\/span><\/p>\n Bununla birlikte \u015fu anda bKA\u00c7D'ler bunu yapamaz \u00e7\u00fcnk\u00fc organizasyon y\u00f6n\u00fcnden eksikler ve \u00e7evrim i\u00e7i gruplar\u0131n en iyi nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda h\u00e2lihaz\u0131rda bilinenleri uygulamazlar. Bu dersleri \u00f6\u011frendikten ve uygulad\u0131ktan sonra, bKA\u00c7D'ler k\u00fcresel sa\u011fl\u0131k, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi, sivil haklar ve di\u011fer 'iyi sivil giri\u015fimler' alanlar\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z baz\u0131 b\u00fcy\u00fck zorluklar\u0131n \u00fcstesinden gelmek i\u00e7in muazzam bir ara\u00e7 olabilir. bKA\u00c7D'lerin bir faydas\u0131, her kat\u0131l\u0131mc\u0131n\u0131n ele al\u0131nan sorunlar\u0131 tan\u0131mlama ve \u00e7\u00f6zme g\u00fcc\u00fcne sahip olmas\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n Bu b\u00f6l\u00fcmde sonlanan <\/span>F<\/span><\/span> senaryosu bKA\u00c7D'lerin 'iyi sivil giri\u015fimler' i\u00e7in nas\u0131l kullan\u0131labilece\u011finin bir \u00f6rne\u011fidir. <\/span>F<\/span><\/span> Senaryosunda, KA\u00c7D \u00f6rg\u00fcn e\u011fitimin yerine ge\u00e7mez ancak f\u00fcze f\u0131rlatma platformu i\u00e7in \u00f6rg\u00fcn e\u011fitime ihtiya\u00e7 duyan bir roket i\u015flevi g\u00f6r\u00fcr. Bu KA\u00c7D\u2019nin arkas\u0131nda itici kuvvet olarak \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bir kurumun kaynaklar\u0131 bulunmaktad\u0131r: kullan\u0131m\u0131 basit bir yaz\u0131l\u0131m, KA\u00c7D i\u00e7inde b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir yap\u0131, d\u00fczen ve e\u015fg\u00fcd\u00fcm ile KA\u00c7D\u2019yi destekleyen insan kayna\u011f\u0131... Bahsedilen kurum, mutlaka bir e\u011fitim kurumu olmak zorunda de\u011fildir. Bir kamu sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 birimi, bir yay\u0131n kurulu\u015fu veya uluslararas\u0131 bir yard\u0131m \u00f6rg\u00fct\u00fc ya da ortak bir ama\u00e7 i\u00e7in biraraya gelmi\u015f bir konsorsiyum olabilir. Tabii ki her zaman oldu\u011fu gibi bKA\u00c7D'lerin bile kurumsal \u00e7\u0131karlar veya h\u00fck\u00fbmet \u00e7\u0131karlar\u0131 do\u011frultusunda kullan\u0131lma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 bulunmaktad\u0131r.<\/span><\/span><\/p>\n\n \u015eunu da a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtmem gerekir ki bu sistem i\u00e7inde geli\u015ftirme ve iyile\u015ftirme yap\u0131lmas\u0131 gereken \u00e7ok alan vard\u0131r. KA\u00c7D\u2019ler, a\u00e7\u0131k e\u011fitim ve yeni medya, ihtiya\u00e7 duydu\u011fumuz iyile\u015ftirmelerin baz\u0131lar\u0131n\u0131 yapabilmemiz i\u00e7in umut verici bir tablo \u00e7izmektedir. Senaryo <\/span>F<\/span><\/span> (sonraki) KA\u00c7D\u2019lerin \u00e7ok ihtiya\u00e7 duyulan sosyal de\u011fi\u015fimi getirmek i\u00e7in nas\u0131l kullan\u0131labilece\u011fine g\u00fczel bir \u00f6rnek vermektedir.<\/span><\/span><\/p>\n Bununla birlikte KA\u00c7D\u2019ler, kredi tabanl\u0131 \u00e7evrim i\u00e7i \u00f6\u011frenme kullan\u0131m\u0131ndan, a\u00e7\u0131k ve uzaktan \u00f6\u011frenmeden edinilen deneyimlerden ve geni\u015f bir yelpazedeki \u00f6\u011frenme gereksinimlerine uygun \u015fekilde tasarlanm\u0131\u015f derslerden \u00f6\u011frendiklerimizin \u00fczerine in\u015fa edilmelidir. Bunu s\u00f6yledikten sonra, sistem i\u00e7inde iyile\u015ftirilebilecek b\u00fcy\u00fck bir kapasite oldu\u011funu da kabul etmek ve belirtmek gerekir.<\/span><\/p>\n\n Etkinlik 5.6: KA\u00c7D Stratejileri<\/p>\n\n<\/header>\n Maddi s\u0131k\u0131nt\u0131 i\u00e7inde bulunan orta \u00f6l\u00e7ekli bir ara\u015ft\u0131rma \u00fcniversitesinin, akademik i\u015flerden sorumlu Rekt\u00f6r Yard\u0131mc\u0131s\u0131 oldu\u011funuzu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. \u00dcniversite Y\u00f6netim Kurulu, Rekt\u00f6r\u2019den e\u011fitim ve \u00f6\u011fretim alan\u0131nda bir inovasyon stratejisi olu\u015fturmas\u0131n\u0131 istiyor; nitekim, bir sonraki senenin operasyonel b\u00fct\u00e7esinde y\u00fczde 5\u2019lik bir kesinti s\u00f6z konusu...<\/span><\/p>\n Kurul \u00fcyelerinden biri, ekonomik s\u0131k\u0131nt\u0131ya \u00e7\u00f6z\u00fcm olarak \u00fcniversitenin KA\u00c7D\u2019ler vermeye ba\u015flamas\u0131 gerekti\u011fini iddia ediyor ve b\u00fct\u00fcn g\u00fcc\u00fcyle bu \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc savunuyor..<\/span><\/p>\n Rekt\u00f6r, Kurul\u2019a sunmak \u00fczere, \u00fcniversitenin KA\u00c7D\u2019lere ili\u015fkin stratejisinin ne olmas\u0131 gerekti\u011fine ve \u00fcniversitenin genel e\u011fitim \u00f6\u011fretim stratejisine ne kadar uygun oldu\u011funa dair bir birifing haz\u0131rlaman\u0131z\u0131 istiyor. Nas\u0131l cevap verirdiniz?<\/span><\/p>\n KA\u00c7D'lere ili\u015fkin bir\u00e7ok avantaj ve dezavantaj oldu\u011fu i\u00e7in bu faaliyet hakk\u0131nda do\u011frudan geri bildirim vermeyece\u011fim \u00e7\u00fcnk\u00fc 'en iyi' brifing kredi kurslar\u0131 i\u00e7in mevcut \u00e7evrim i\u00e7i provizyon, \u00f6\u011frenme teknolojisi deste\u011fi ve kay\u0131t hedefleri gibi yerel ba\u011flamlar\u0131 dikkate alacakt\u0131r.<\/span><\/p>\n\n<\/div>\n<\/div>\n Tema 5: \u00d6nemli Noktalar<\/p>\n\n<\/header>\n \u00d6\u011frenme ve \u00f6\u011fretme i\u00e7in farkl\u0131 tasar\u0131m modellerinin tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 k\u0131s\u0131m burada sona eriyor. Bir sonraki b\u00f6l\u00fcm, bu farkl\u0131 tasar\u0131m modellerinin en iyi \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fabilece\u011fi etkili bir \u00f6\u011frenme ortam\u0131 olu\u015fturman\u0131n \u00f6nemine de\u011finmektedir.<\/span><\/p>\n Ama \u00f6nce, Senaryo F KA\u00c7D'lerin gelecekte nas\u0131l g\u00f6r\u00fcnebilece\u011fini \u00f6ng\u00f6r\u00fcyor.<\/span><\/p>\n","rendered":" \u015eekil 5.6.1 KA\u00c7D G\u00f6rseli: E\u011fitiminizin zirvesi, 2015<\/i><\/span><\/span><\/p>\n Uzun y\u0131llard\u0131r \u00e7evrim i\u00e7i \u00f6\u011frenmenin s\u0131k\u0131 bir savunucusu olmama ra\u011fmen ilgin\u00e7tir ki KA\u00c7D\u2019leri kuvvetli bir \u015fekilde ele\u015ftirdi\u011fim gerek\u00e7esiyle s\u0131kl\u0131kla `muhalif\u2019 olarak nitelendiriliyorum. Asl\u0131nda, KA\u00c7D\u2019lerin \u00f6nemli bir geli\u015fme oldu\u011funa ve belli ko\u015fullar alt\u0131nda e\u011fitime inan\u0131lmaz de\u011fer kazand\u0131rabilece\u011fine inan\u0131yorum.<\/span><\/p>\n Fakat, her zaman oldu\u011fu gibi \u015fartlar \u00e7ok \u00f6nemli… Tek bir e\u011fitim piyasas\u0131ndan ve tek bir e\u011fitim ihtiyac\u0131ndan bahsetmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Liseyi yeni bitirmi\u015f on sekiz ya\u015f\u0131nda bir \u00f6\u011frencinin e\u011fitim ihtiyac\u0131 ve e\u011fitim almay\u0131 tercih etti\u011fi ko\u015fullar ile ,aile kurmu\u015f ve y\u00f6netim e\u011fitimine gereksinim duyan 35 ya\u015f\u0131ndaki bir m\u00fchendisinkinden \u00e7ok farkl\u0131 olacakt\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde, ba\u015flang\u0131\u00e7 a\u015famas\u0131ndaki Alzheimer hastas\u0131 e\u015fine bakmak zorunda kal\u0131p deste\u011fe ihtiyac\u0131 olan 65 ya\u015f\u0131ndaki bir ki\u015fi ile, lise mezunu gencin veya m\u00fchendisin durumu da \u00e7ok farkl\u0131d\u0131r. E\u011fitim program\u0131 tasar\u0131m\u0131nda her durum, kendi ba\u011flam\u0131nda de\u011ferlendirilmelidir. Bir sihirli de\u011fnekle b\u00fct\u00fcn bu farkl\u0131 durumlar\u0131n \u00fcstesinden gelecek tek bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulunmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/span><\/p>\n \u0130kinci olarak t\u00fcm e\u011fitim t\u00fcrlerinde oldu\u011fu gibi KA\u00c7D\u2019lerin de nas\u0131l tasarland\u0131\u011f\u0131 son derece \u00f6nemlidir. E\u011fer olmayan \u015fekilde tasarlanm\u0131\u015flarsa, yani belirli bir \u00f6\u011frenci profilinin belirli bir ba\u011flamda ihtiya\u00e7 duydu\u011fu bilgi ve becerileri geli\u015ftirecek \u015fekilde tasarlanmam\u0131\u015flarsa, \u00f6\u011frenci i\u00e7in \u00e7ok fazla bir de\u011fer ifade etmeyecektir. Bununla birlikte uygun \u015fekilde tasarlanan bir KA\u00c7D, \u00f6\u011frencilerin ihtiya\u00e7lar\u0131na y\u00fcksek d\u00fczeyde cevap verebilecektir.<\/span><\/p>\n gKA\u00c7D\u2019ler, en fazla bir\u00e7ok \u00fcniversitenin lisans d\u00fczeyinde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan kalabal\u0131k y\u00fcz y\u00fcze s\u0131n\u0131flar i\u00e7in tehlike olu\u015fturmaktad\u0131r. KA\u00c7D\u2019ler, amfilerde ders anlat\u0131m\u0131 \u015feklinde verilen derslerin yerine ge\u00e7ecek en etkili bi\u00e7imdir. Daha etkile\u015fimli ve kal\u0131c\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in \u00f6\u011frenciler ders materyallerine tekrar tekrar eri\u015febilmektedirler. Hatta KA\u00c7D e\u011fitmenleri, kendi KA\u00c7D\u2019lerinin bu t\u00fcr derslerden daha etkili oldu\u011funu iddia etmektedirler. Nitekim, bunun i\u00e7in ciddi bir gayret sarf etmektedirler.<\/span><\/p>\n Belki de neden h\u00e2la kamp\u00fcslerde bu \u015fekilde \u00f6\u011fretim yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 sorgulamal\u0131y\u0131z. \u0130\u00e7erik art\u0131k KA\u00c7D’ler de d\u00e2hil olmak \u00fczere internette herhangi bir yerde \u00fccretsiz olarak sunulmaktad\u0131r. \u0130htiya\u00e7 duyulan \u015fey, ihtiyac\u0131n\u0131z olan bilginin nas\u0131l tan\u0131mlanaca\u011f\u0131, nas\u0131l de\u011ferlendirilece\u011fi ve nas\u0131l uygulanaca\u011f\u0131 olan bilgi y\u00f6netimidir. cKA\u00c7D’ler bunu yapmaz. Onlar bilgileri \u00f6nceden se\u00e7ip paketlerler. gKA\u00c7D\u2019lerle ilgili en b\u00fcy\u00fck kayg\u0131m, bug\u00fcnk\u00fc tasar\u0131m \u015fekliyle, dijital d\u00fcnyan\u0131n ihtiya\u00e7 duydu\u011fu \u00fcst d\u00fczey entelekt\u00fcel becerileri geli\u015ftirmedeki s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r. 21. y\u00fczy\u0131l becerilerinin geli\u015ftirilmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan olabilecek en k\u00f6t\u00fc tasar\u0131m modelini y\u00fcz y\u00fcze kamp\u00fcs \u00f6\u011fretiminden \u00f6d\u00fcn\u00e7 alan gKA\u00c7D\u2019ler, ne yaz\u0131k ki bu modeli \u00e7evrim i\u00e7i platformda uygulamaya devam etmektedirler. Kullan\u0131lan i\u00e7erik en \u00fcst d\u00fczeyde olsa bile ders anlat\u0131mlar\u0131n\u0131n elit \u00fcniversiteler taraf\u0131ndan verilmesi \u00fcst d\u00fczey entelekt\u00fcel becerilerin geli\u015ftirilmesi i\u00e7in tek ba\u015f\u0131na yeterli de\u011fildir. Dahas\u0131, \u00f6l\u00e7me ve de\u011ferlendirme anlam\u0131nda KA\u00c7D\u2019lerde ba\u015far\u0131l\u0131 olan \u00f6\u011frencilerin say\u0131s\u0131 g\u00f6receli olarak azd\u0131r ve de\u011ferlendirmeye tabi tutulan \u00f6\u011frenciler yaln\u0131zca kavrama, s\u0131n\u0131rl\u0131 olarak da bilginin uygulanmas\u0131 \u00fczerine \u00f6l\u00e7\u00fclmektedir.<\/span><\/p>\n Kamp\u00fcslerde kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z problem temelli \u00f6\u011frenme veya sorgulama temelli \u00f6\u011frenme gibi pedagojik yakla\u015f\u0131mlarla,dijital \u00e7a\u011f\u0131n gerektirdi\u011fi becerilerin geli\u015ftirilmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok daha iyi a\u015famalar kaydettik ve kaydetmeye devam ediyoruz. Bununla birlikte derslerde verilen bu alternatif y\u00f6ntemler o kadar kolay \u00f6l\u00e7eklenemez. Derinlemesine anlaman\u0131n ve \u00f6\u011frencinin d\u00fcnyay\u0131 ba\u015fka bir g\u00f6zle g\u00f6rmesini sa\u011flayan d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcc\u00fc \u00f6\u011frenmenin geli\u015ftirilmesi ve kan\u0131ta dayal\u0131 ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnme, karma\u015f\u0131k alternatiflerin de\u011ferlendirilmesi ve \u00fcst d\u00fczey karar verme becerilerinin geli\u015ftirilmesi i\u00e7in bir uzman ile bir acemi aras\u0131ndaki etkile\u015fim ,\u00f6nemini korumaya devam etmektedir. Bug\u00fcne kadar bilgisayar teknolojileri bu t\u00fcr bir \u00f6\u011frenmenin geli\u015ftirilmesinde olduk\u00e7a yetersiz kalm\u0131\u015ft\u0131r. Bu nedenledir ki kredili y\u00fcz y\u00fcze ve \u00e7evrim i\u00e7i dersler h\u00e2len daha nispeten daha d\u00fc\u015f\u00fck bir e\u011fitmen:\u00f6\u011frenci oran\u0131n\u0131 hedefler ve bu nedenledir ki e\u011fitmen ile \u00f6\u011frenciler aras\u0131ndaki etkile\u015fime \u00e7ok daha fazla \u00f6nem vermemiz gerekir.<\/span><\/p>\n Bununla birlikte gKA\u00c7D\u2019ler daha yayg\u0131n bir e\u011fitim olana\u011f\u0131 sa\u011flayan s\u00fcrekli e\u011fitimin bir t\u00fcr\u00fc olarak ya da a\u00e7\u0131k ders malzemesi kayna\u011f\u0131 olarak \u00e7ok de\u011ferlidir ve kamp\u00fcs tabanl\u0131 e\u011fitim i\u00e7in \u00f6nemli bir tamamlay\u0131c\u0131 olabilirler. gKA\u00c7D\u2019ler ne geleneksel e\u011fitimin ne de mevcut \u00e7evrim i\u00e7i programlar\u0131n bir ikamesi de\u011fildir. Onlar kamp\u00fcs temelli e\u011fitime de\u011ferli bir destek olabilirler. Geleneksel e\u011fitimin veya \u00e7evrim i\u00e7i kredi programlar\u0131n\u0131n mevcut tasar\u0131m\u0131n\u0131n yerini almazlar. S\u00fcrekli bir e\u011fitim \u015fekli olarak d\u00fc\u015f\u00fck tamamlanma oranlar\u0131 ve kredi eksikli\u011fi b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131mamaktad\u0131r. E\u011fer KA\u00c7D\u2019ler \u00f6rg\u00fcn e\u011fitimin hatta y\u00fcz y\u00fcze s\u0131n\u0131f derslerinin, bir ikamesi veya vekili olarak g\u00f6r\u00fclecekse, hem bitirme oranlar\u0131n\u0131n hem de nitelikli \u00f6l\u00e7me ve de\u011ferlendirmenin hayati \u00f6nemi vard\u0131r.<\/span><\/p>\n As\u0131l tehlike, KA\u00c7D’lerin pahal\u0131 bir kamu y\u00fcksek\u00f6\u011fretim sistemini zay\u0131flatmak i\u00e7in <\/span>kullan\u0131labilece\u011fidir<\/span><\/span>. Se\u00e7kin \u00fcniversiteler KA\u00c7D’leri \u00fccretsiz olarak sunabiliyorsa, neden d\u00fc\u015f\u00fck kaliteli ve y\u00fcksek maliyetli devlet \u00fcniversitelerine ihtiyac\u0131m\u0131z var? Risk, az say\u0131da <\/span>kamp\u00fcs temelli<\/span><\/span> se\u00e7kin \u00fcniversitenin sundu\u011fu ve \u00f6nemli getiri sa\u011flayacak bilgi ve becerilerle donanan kitleler ile asgari ve d\u00fc\u015f\u00fck maliyetli \u00f6\u011frenen deste\u011fi sa\u011flayan devlet \u00fcniversiteleri ve gKA\u00c7D taraf\u0131ndan verilen derslerden beslenerek bilgi ve becerilerini geli\u015ftiren kitleler aras\u0131nda b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f iki kademeli bir sistem aras\u0131ndaki keskin \u00e7izgidir. Gelecek y\u0131llarda ihtiya\u00e7 duyulacak \u00fcst d\u00fczey becerilere sahip yeterince mezun veremeyece\u011fi i\u00e7in bu hem sosyal hem de ekonomik bir facia olacakt\u0131r. Tabii ki otomasyonun, \u00fccretli i\u015flerin belli bir elit gruba \u00f6zel i\u015fler hari\u00e7, t\u00fcm\u00fcn\u00fc ortadan kald\u0131raca\u011f\u0131na inanm\u0131yorsan\u0131z (bir nevi A\u00e7l\u0131k Oyunlar\u0131 filminde oldu\u011fu gibi).<\/span><\/span><\/p>\n Kredili \u00e7evrim i\u00e7i programlarda ders i\u00e7eri\u011fi, be\u015f y\u0131ll\u0131k s\u00fcre i\u00e7in toplam maliyetin %15\u2019inden az\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k gelmektedir. Y\u00fcksek nitelikli \u00f6\u011frenme \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131 ve y\u00fcksek bitirme oranlar\u0131 i\u00e7in gereken as\u0131l masraf, \u00f6\u011frenci deste\u011fi sa\u011flanmas\u0131yla ilgilidir. Bu da esas \u00f6nemli olan\u0131n \u00f6\u011frenme oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Politikac\u0131lar ve medyan\u0131n pohpohlad\u0131\u011f\u0131 t\u00fcrdeki KA\u00c7D\u2019ler, bunu yapamamaktad\u0131r. Genel olarak a\u00e7\u0131k e\u011fitim hareketinin, \u00f6zelde ise KA\u00c7D\u2019lerin, gerek ABD\u2019de gerekse di\u011fer \u00fclkelerde ideolojik ve ticari nedenlerle kamu e\u011fitim sistemini bilerek ve isteyerek baltalamak isteyen ki\u015filer taraf\u0131ndan ara\u00e7 olarak kullan\u0131lmas\u0131na izin vermemeliyiz. A\u00e7\u0131k i\u00e7erik, AEK ve KA\u00c7D\u2019ler, herkesin otomatik olarak \u00fcst d\u00fczey niteliklere eri\u015fmesini sa\u011flayacak sistemler de\u011fildir. \u00d6n\u00fcnde sonunda n\u00fcfusun b\u00fcy\u00fck bir\u00e7o\u011funlu\u011fu i\u00e7in y\u00fcksek\u00f6\u011fretime eri\u015fim i\u00e7in en iyi f\u0131rsat, kamu kaynaklar\u0131ndan finanse edilen bir y\u00fcksek\u00f6\u011fretim sisteminin varl\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n bKA\u00c7D’ler fazlaca potansiyele sahiptir \u00e7\u00fcnk\u00fc hayat boyu \u00f6\u011frenme gittik\u00e7e daha \u00f6nemli h\u00e2le gelecektir; ayr\u0131ca, d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131ndan iyi e\u011fitimli ve bilgili insanlar\u0131n ortak sorunlar veya ilgi alanlar\u0131 konusunda di\u011fer kararl\u0131 ve hevesli \u00f6\u011frencilerle birlikte \u00e7al\u0131\u015fmak \u00fczere bir araya getirilmesinin g\u00fcc\u00fc, sadece e\u011fitimde de\u011fil genel olarak d\u00fcnyada da devrim yaratabilir.<\/span><\/p>\n Bununla birlikte \u015fu anda bKA\u00c7D’ler bunu yapamaz \u00e7\u00fcnk\u00fc organizasyon y\u00f6n\u00fcnden eksikler ve \u00e7evrim i\u00e7i gruplar\u0131n en iyi nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda h\u00e2lihaz\u0131rda bilinenleri uygulamazlar. Bu dersleri \u00f6\u011frendikten ve uygulad\u0131ktan sonra, bKA\u00c7D’ler k\u00fcresel sa\u011fl\u0131k, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi, sivil haklar ve di\u011fer ‘iyi sivil giri\u015fimler’ alanlar\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z baz\u0131 b\u00fcy\u00fck zorluklar\u0131n \u00fcstesinden gelmek i\u00e7in muazzam bir ara\u00e7 olabilir. bKA\u00c7D’lerin bir faydas\u0131, her kat\u0131l\u0131mc\u0131n\u0131n ele al\u0131nan sorunlar\u0131 tan\u0131mlama ve \u00e7\u00f6zme g\u00fcc\u00fcne sahip olmas\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n Bu b\u00f6l\u00fcmde sonlanan <\/span>F<\/span><\/span> senaryosu bKA\u00c7D’lerin ‘iyi sivil giri\u015fimler’ i\u00e7in nas\u0131l kullan\u0131labilece\u011finin bir \u00f6rne\u011fidir. <\/span>F<\/span><\/span> Senaryosunda, KA\u00c7D \u00f6rg\u00fcn e\u011fitimin yerine ge\u00e7mez ancak f\u00fcze f\u0131rlatma platformu i\u00e7in \u00f6rg\u00fcn e\u011fitime ihtiya\u00e7 duyan bir roket i\u015flevi g\u00f6r\u00fcr. Bu KA\u00c7D\u2019nin arkas\u0131nda itici kuvvet olarak \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bir kurumun kaynaklar\u0131 bulunmaktad\u0131r: kullan\u0131m\u0131 basit bir yaz\u0131l\u0131m, KA\u00c7D i\u00e7inde b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir yap\u0131, d\u00fczen ve e\u015fg\u00fcd\u00fcm ile KA\u00c7D\u2019yi destekleyen insan kayna\u011f\u0131… Bahsedilen kurum, mutlaka bir e\u011fitim kurumu olmak zorunda de\u011fildir. Bir kamu sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 birimi, bir yay\u0131n kurulu\u015fu veya uluslararas\u0131 bir yard\u0131m \u00f6rg\u00fct\u00fc ya da ortak bir ama\u00e7 i\u00e7in biraraya gelmi\u015f bir konsorsiyum olabilir. Tabii ki her zaman oldu\u011fu gibi bKA\u00c7D’lerin bile kurumsal \u00e7\u0131karlar veya h\u00fck\u00fbmet \u00e7\u0131karlar\u0131 do\u011frultusunda kullan\u0131lma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 bulunmaktad\u0131r.<\/span><\/span><\/p>\n \u015eunu da a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtmem gerekir ki bu sistem i\u00e7inde geli\u015ftirme ve iyile\u015ftirme yap\u0131lmas\u0131 gereken \u00e7ok alan vard\u0131r. KA\u00c7D\u2019ler, a\u00e7\u0131k e\u011fitim ve yeni medya, ihtiya\u00e7 duydu\u011fumuz iyile\u015ftirmelerin baz\u0131lar\u0131n\u0131 yapabilmemiz i\u00e7in umut verici bir tablo \u00e7izmektedir. Senaryo <\/span>F<\/span><\/span> (sonraki) KA\u00c7D\u2019lerin \u00e7ok ihtiya\u00e7 duyulan sosyal de\u011fi\u015fimi getirmek i\u00e7in nas\u0131l kullan\u0131labilece\u011fine g\u00fczel bir \u00f6rnek vermektedir.<\/span><\/span><\/p>\n Bununla birlikte KA\u00c7D\u2019ler, kredi tabanl\u0131 \u00e7evrim i\u00e7i \u00f6\u011frenme kullan\u0131m\u0131ndan, a\u00e7\u0131k ve uzaktan \u00f6\u011frenmeden edinilen deneyimlerden ve geni\u015f bir yelpazedeki \u00f6\u011frenme gereksinimlerine uygun \u015fekilde tasarlanm\u0131\u015f derslerden \u00f6\u011frendiklerimizin \u00fczerine in\u015fa edilmelidir. Bunu s\u00f6yledikten sonra, sistem i\u00e7inde iyile\u015ftirilebilecek b\u00fcy\u00fck bir kapasite oldu\u011funu da kabul etmek ve belirtmek gerekir.<\/span><\/p>\n Etkinlik 5.6: KA\u00c7D Stratejileri<\/p>\n<\/header>\n Maddi s\u0131k\u0131nt\u0131 i\u00e7inde bulunan orta \u00f6l\u00e7ekli bir ara\u015ft\u0131rma \u00fcniversitesinin, akademik i\u015flerden sorumlu Rekt\u00f6r Yard\u0131mc\u0131s\u0131 oldu\u011funuzu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. \u00dcniversite Y\u00f6netim Kurulu, Rekt\u00f6r\u2019den e\u011fitim ve \u00f6\u011fretim alan\u0131nda bir inovasyon stratejisi olu\u015fturmas\u0131n\u0131 istiyor; nitekim, bir sonraki senenin operasyonel b\u00fct\u00e7esinde y\u00fczde 5\u2019lik bir kesinti s\u00f6z konusu…<\/span><\/p>\n Kurul \u00fcyelerinden biri, ekonomik s\u0131k\u0131nt\u0131ya \u00e7\u00f6z\u00fcm olarak \u00fcniversitenin KA\u00c7D\u2019ler vermeye ba\u015flamas\u0131 gerekti\u011fini iddia ediyor ve b\u00fct\u00fcn g\u00fcc\u00fcyle bu \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc savunuyor..<\/span><\/p>\n Rekt\u00f6r, Kurul\u2019a sunmak \u00fczere, \u00fcniversitenin KA\u00c7D\u2019lere ili\u015fkin stratejisinin ne olmas\u0131 gerekti\u011fine ve \u00fcniversitenin genel e\u011fitim \u00f6\u011fretim stratejisine ne kadar uygun oldu\u011funa dair bir birifing haz\u0131rlaman\u0131z\u0131 istiyor. Nas\u0131l cevap verirdiniz?<\/span><\/p>\n KA\u00c7D’lere ili\u015fkin bir\u00e7ok avantaj ve dezavantaj oldu\u011fu i\u00e7in bu faaliyet hakk\u0131nda do\u011frudan geri bildirim vermeyece\u011fim \u00e7\u00fcnk\u00fc ‘en iyi’ brifing kredi kurslar\u0131 i\u00e7in mevcut \u00e7evrim i\u00e7i provizyon, \u00f6\u011frenme teknolojisi deste\u011fi ve kay\u0131t hedefleri gibi yerel ba\u011flamlar\u0131 dikkate alacakt\u0131r.<\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n Tema 5: \u00d6nemli Noktalar<\/p>\n<\/header>\n <\/p>\n<\/div>\n <\/p>\n 5.6.6 Daha sonras\u0131<\/span><\/p>\n \u00d6\u011frenme ve \u00f6\u011fretme i\u00e7in farkl\u0131 tasar\u0131m modellerinin tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 k\u0131s\u0131m burada sona eriyor. Bir sonraki b\u00f6l\u00fcm, bu farkl\u0131 tasar\u0131m modellerinin en iyi \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fabilece\u011fi etkili bir \u00f6\u011frenme ortam\u0131 olu\u015fturman\u0131n \u00f6nemine de\u011finmektedir.<\/span><\/p>\n Ama \u00f6nce, Senaryo F KA\u00c7D’lerin gelecekte nas\u0131l g\u00f6r\u00fcnebilece\u011fini \u00f6ng\u00f6r\u00fcyor.<\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"menu_order":6,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[48],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-138","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-numberless"],"part":124,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/acikkitap.com.tr\/dijital\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/138","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/acikkitap.com.tr\/dijital\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/acikkitap.com.tr\/dijital\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/acikkitap.com.tr\/dijital\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/acikkitap.com.tr\/dijital\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/138\/revisions"}],"part":[{"href":"https:\/\/acikkitap.com.tr\/dijital\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/124"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/acikkitap.com.tr\/dijital\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/138\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/acikkitap.com.tr\/dijital\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=138"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/acikkitap.com.tr\/dijital\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=138"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/acikkitap.com.tr\/dijital\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=138"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/acikkitap.com.tr\/dijital\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=138"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}5.6.1 Ba\u011flam ve tasar\u0131m\u0131n \u00f6nemi<\/h3>\n
5.6.2 gKA\u00c7D\u2019lerin s\u0131n\u0131rl\u0131 y\u00f6nleri<\/h3>\n
5.6.3 Y\u00fcksek \u00f6\u011fretim sistemi sars\u0131l\u0131yor mu?<\/h3>\n
5.6.3 bKA\u00c7D\u2019lerin potansiyeli<\/h3>\n
5.6.5 Sonu\u00e7<\/h3>\n
\n\n\n\n\n \t
<\/p>\n5.6.1 Ba\u011flam ve tasar\u0131m\u0131n \u00f6nemi<\/h3>\n
5.6.2 gKA\u00c7D\u2019lerin s\u0131n\u0131rl\u0131 y\u00f6nleri<\/h3>\n
5.6.3 Y\u00fcksek \u00f6\u011fretim sistemi sars\u0131l\u0131yor mu?<\/h3>\n
5.6.3 bKA\u00c7D\u2019lerin potansiyeli<\/h3>\n
5.6.5 Sonu\u00e7<\/h3>\n
\n\n\n<\/div>\n<\/header>\n<\/div>\n<\/header>\n\n<\/div>\n<\/header>\n\n\n\n\n